..γιὰ τὸν Owain Glyndwr
.Μεγάλη ἡμέρα ἡ σημερινὴ γιὰ τὴν ἀνὰ τὸν κόσμο Χριστιανοσύνη. Ἡ Ἁγία Πεντηκοστὴ σηματοδοτεῖ τὴν οὐσιαστικὴ ἀρχὴ τῆς Ἐκκλησίας ἀφοῦ αὐτὴ τὴν ἡμέρα, πενῆντα ἡμέρες μετὰ τὴν Ἀνάσταση, ὁ Κύριος ἔχρισε τοὺς δώδεκα Μαθητάς Του μὲ τὰ χαρίσματα τοῦ Ἁγίου Πνεύματος (ἡ διάσημη ἐπιφοίτησις) κάνοντάς τους Ἀποστόλους. Κλείνει ἔτσι ἡ ἀναστάσιμος καὶ χαρμόσυνη περίοδος τῆς Πεντηκοστῆς ποὺ εἶχε ξεκινήσει στὸ τέλος τῆς Μεγάλης Ἑβδομάδος.
.
Ἡ σημερινὴ εἶναι ἀπ' τὶς πιὸ ἀγαπημένες μου ἑορτές. Ποτὲ δὲν τὴν χάνω, οὔτε τὴν αὐριανὴ τοῦ Ἁγίου Πνεύματος. Μαζὶ μὲ τὸ χθεσινὸ Μεγάλο Ψυχοσάββατο τοῦ Ρουσαλιοῦ, ἀποτελοῦν ἕνα ξεχωριστὸ τριήμερο στὴν ἐκκλησία. Σκεφτόμουν πῶς καὶ τί νὰ γράψω. Μιὰς λοιπὸν καὶ νομίζω πὼς εἶμαι ἁγιογράφος καὶ ἡ Χριστουγεννιάτική μου ἀνάρτηση γιὰ τὴν εἰκόνα τῆς Γεννήσεως εἶχε ἐπιτυχία, καὶ μιὰς κὶ ὁ πιὸ ἀγαπημένος μου μπλόγκερ Ὄουαιν Γκλύντωρ μοῦ τὸ ζήτησε, θὰ ἀποπειραθῶ νὰ περιγράψω πάλι τὶς σημαντικὲς εἰκόνες αὐτῆς τῆς περιόδου, ἐπισημαίνοντας τὶς ἀγεφύρωτες καλλιτεχνικὲς καὶ δογματικὲς διαφορὲς Ὀρθοδοξίας τῆς Ἀνατολῆς καὶ Δυτικοῦ κοσμικοῦ Καθολικισμοῦ. Θὰ ξεκινήσω ἀπὸ τὰ Ἅγια Πάθη φθάνοντας στὴν σημερινὴ σύσταση τῆς Ἐκκλησίας κὶ ἐλπίζω νὰ μὴν βαρεθεῖτε!
.Ἡ Ἁγία Σταύρωσις
.
.
Ἡ κορυφαία στιγμὴ τοῦ Θείου Δράματος δὲν θὰ μποροῦσε νὰ μὴν ἔχη ἀπασχολήσει τοὺς καλλιτέχνες ὅλων τῶν ἐποχῶν, ὣς τὶς μέρες μας. Ἑκατοντάδες ἀπεικονήσεις τῆς Σταυρώσεως ὑπάρχουν, ἀπὸ πρωτόγονες κατανυκτικὲς ἕως σύγχρονες βέβηλες. Οἱ διαφορὲς Δύσης-Ἀνατολῆς δὲν θὰ μποροῦσαν νὰ εἶναι πιὸ ἐμφανεῖς σὲ ἄλλη εἰκόνα! Ὅλες οἱ Σταυρώσεις τῆς Καθολικῆς, Διαμαρτυρομένης καὶ Λουθηρανικῆς Ἐκκλησίας ἑστιάζουν στὸν Χριστὸ ὡς ἄνθρωπο προσπαθῶντας νὰ συγκινήσουν τὸν θεατὴ μὲ τὸν πόνο Του (τὸ εἴδαμε καὶ στὴν πρόσφατη ταινιά τοῦ καθολικότατου Μὲλ Γκίμπσον) καὶ στὰ ὅσα Τὸν ὑπέβαλλαν οἱ Ρωμαῖοι.
.
Στὴν εἰκόνα τοῦ διάσημου πίνακα τοῦ Χόλμπαϊν πιὸ πάνω βλέπουμε τὸν Ἐσταυρωμένο ὅπως ἀκριβῶς ταιριάζει στὸν δυτικὸ πιστό: χτυπημένο, ματωμένο, ἀποστεωμένο, ὄχι ἁπλᾶ νεκρὸ μὰ μὲ τὶς σάρκες πρασινωπές, σἂν νὰ ἔχη ἤδη ἀρχίσει τὸ σάπισμα! Ἡ ἀποθέωσις τοῦ θεάτρου! Κἄτι τέτοιο φυσικὰ καμμία σχέση δὲν ἔχει μὲ τὴν ἀλήθεια τῶν Εὐαγγελίων. Ὁ Χριστός - ὁ Τριαδικὸς Θεός μας - ποτὲ δὲν πέθανε οὔτε φυσικὰ πρασίνισε κατὰ τὶς τρεῖς ἡμέρες ποὺ ἦταν στὸν Ἅδη. Συνέχισε νὰ ζῆ ταὐτόχρονα καὶ στὸν οὐρανό (Πατήρ) καὶ στὸν Κόσμο (Υἱός) καὶ ἀνέστη χωρὶς τὸ παραμικρὸ ἴχνος φθορᾶς.
.
Τραγικὰ θεατρικὰ καὶ τὰ ὅσα λαμβάνουν χώραν γύρῳ Του. Βλέπουμε τὶς μορφὲς τῆς Παναγίας, τοῦ Ἰωάννου καὶ τῆς Μαγδαληνῆς ντυμένες μὲ ροῦχα τῆς ἐποχῆς πού ζωγραφίστηκε ὁ πίνακας κὶ ὄχι τῆς ἐποχῆς τῶν Εὐαγγελίων, νὰ θρηνοῦν μὲ ἐξωφρενικὲς ἐκδηλώσεις τὸν θάνατο τοῦ Χριστοῦ μέσα σὲ ἕνα μαῦρο τοπίο. Ἡ μορφὴ τῆς Μαγδαληνῆς μάλιστα εἰκονίζεται μπροστὰ ἀπ' τὴν Παναγία καὶ πολὺ πιὸ ἐντυπωσιακή, σὲ πλήρη ἀντίθεση καὶ ἀσέβεια τῶν κανόνων τῆς ἁγιογραφίας ποὺ βάζουν πάντοτε στὸ προσκήνιο τὰ σημαντικότερα πρόσωπα (καὶ ἡ Μαγδαληνὴ μπορεῖ νὰ ἦταν Μυροφόρος καὶ Ἰσαπόστολος καὶ ἡ πρώτη ποὺ εἶδε τὸν Χριστὸ ἀναστημένο ἀλλὰ δὲν εἶναι σημαντικότερη τῆς Παναγίας - μὴν ἀκοῦτε τὸν Ντὰν Μπράουν!)
. 
.
Στὴν Ὀρθόδοξη ἱστόρηση τοῦ Θείου Δράματος βλέπουμε πῶς μπορεῖ τὰ ἴδια οὐσιαστικὰ πρόσωπα νὰ δίνουν τόσο διαφορετικὴ ἐντύπωση. Ναί, κὶ ἐδῶ ὁ Χριστὸς κρεμᾶται ἐπὶ ξύλου ἀλλὰ τίποτα τὸ φριχτὸ καὶ ἀνατριχιαστικὸ καὶ ἀποκρουστικὸ δὲν ἀποπνέει ἡ ἱερὰ εἰκόνα. Πρῶτα-πρῶτα αὐτό: εἶναι μιὰ εἰκόνα, ἕνα σκεῦος τῆς ἐκκλησίας κὶ ὄχι ἕνας ἁπλὸς πίνακας θρησκευτικοῦ περιεχομένου. Ὁ ἀνώνυμος καλλιτέχνης δὲν ἐνδιαφέρεται νὰ μᾶς ἐκπλήξη καὶ νὰ προβάλη τὶς ἱκατότητές του σχεδιάζοντας ἐντυπωσιακὲς σκηνὲς καὶ σώματα μὲ ἄρτιες ἀναλογίες (παρ' ὅλο ποὺ μιὰ χαρὰ τὸ καταφέρνει κὶ αὐτό) Δὲν ὑπογράφει κἂν στὸ ξύλο τῆς φορητῆς εἰκόνος, μὴ θεωρῶντας την ἔργο δικό του.
Ὁ Κύριος εἶναι σταυρωμένος καὶ μοιάζει νεκρὸς ὅμως στὸ σῶμα Του δὲν ὑπάρχουν σημάδια κακοποίησης ἐκτὸς ἀπὸ αὐτὰ ποὺ ἀναφέρονται στὰς γραφάς: τὸ σημάδι ἀπὸ τὴν λόγχη τοῦ Ἑκατόνταρχου στὸ πλευρὸ (ἀπ' ὅπου ρέει αἷμα καὶ ὕδωρ) καὶ τὰ στίγματα ἀπὸ τὰ καρφιὰ στὰ χέρια καὶ τὰ πόδια. Πολὺ σημαντικὸ εἶναι πὼς ὁ ἁγιογράφος χρησιμοποιεῖ στὸν προπλασμὸ καὶ τὰ φωτίσματα τὰ ἴδια ἀκριβῶς χρώματα ποὺ βάζει καὶ στὶς ἄλλες μορφὲς τοῦ ἔργου, τὶς ζωντανές. Εἶναι κἄτι σκόπιμο, θέλει νὰ δείξη ἀκριβῶς πὼς δὲν ἔχουμε νὰ κάνουμε μὲ ἕναν νεκρό.
Τὸ Αἷμα τρέχει ὣς τὴν βάση τοῦ σταυροῦ, περνᾶ στὰ "πελεκητὰ" βράχια καὶ φθάνει μέσα στὴν σπηλιὰ στὴν βάση του, ὅπου καὶ σταλάζει πάνω σ' ἕνα ἀνθρώπινο κρανίο. Κατὰ τοὺς Πατέρες τῆς Ἐκκλησίας καὶ τὴν Παράδοση, ὁ λόγος ποὺ αυτὸς ὁ τόπος λεγόταν Γολγοθᾶς, δηλαδὴ Κρανίου Τόπος, δὲν εἶναι ἁπλᾶ ἐπειδὴ ἐκεῖ γίνονταν οἱ ἐκτελέσεις. Ὁ τόπος αὐτὸς εἶναι καὶ τὸ μέρος ποὺ πέθανε ὁ πρῶτος ἄνθρωπος, ὁ Ἀδάμ, χρόνια μετὰ τὴν ἐκδίωξή του ἀπὸ τὸν Παράδεισο, καὶ τὸ κρανίο αὐτὸ μέσα στὴν Γῆ εἶναι τὸ δικό του. Τὸ Αἷμα ποὺ τὸ λούζει μᾶς δείχνει πῶς μὲ τὴν θυσία Του ὁ Χριστὸς λυτρώνει ἀπ' τὰ δεσμὰ τοῦ Ἅδου ὅλους τοὺς δικαίους ἀνθρώπους, ἀπὸ τὸν πρῶτο ὣς τὶς μέρες μας, καὶ τοὺς ζωοποιεῖ.
Ἡ Παναγία ἐδῶ εἶναι στὴν φυσική της θέση, μπροστὰ ἀπὸ τὶς ὑπόλοιπες Μυροφόρους, ὁ Ἰωάννης στὴν ἄλλη πλευρὰ τοῦ σταυροῦ. Θλίβονται ἀλλὰ δὲν βλέπουμε ἀκραῖες στιγμὲς θρήνου - ἐδῶ ὑπάρχει ἡ πίστις στὴ θεότητα τοῦ Ἐσταυρωμένου καὶ στὴν ἐπικείμενη Ἀνάστασή Του. Πολὺ σημαντικὸ θεολογικῶς.
Ἡ Ἁγία Ἀνάληψις
.
.Σαράντα ἡμέρες μετὰ τὴν Ἀνάσταση ἑορτάζουμε τὴν Ἀνάληψη τοῦ Κυρίου. Ἐνῶ πρόκειται γιὰ μιὰ τεράστια Δεσποτικὴ ἑορτή, συνειδητοποιῶ πὼς ὁ πολὺς κόσμος δὲν τὴν γνωρίζει κἂν ἢ ἁπλᾶ ξέρει πὼς τότε κάνουμε τὸ πρῶτο μπάνιο στὴ θάλασσα, κὶ ἂς λέμε συχνὰ τὸ ἐπίκαιρο "ἀνελήφθη εἰς τοὺς οὐρανούς". Φαντάζομαι δηλαδὴ πόσοι θὰ γνωρίζουν τὴν βυζαντινὴ εἰκόνα ἢ τὸν κλασικὸ δυτικὸ πίνακα τῆς ἡμέρας!... .
Ὁ πίνακας κὶ ἡ εἰκόνα παρουσιάζουν τὴν στιγμὴ ποὺ ὁ Κύριος ἀφήνει ὁριστικὰ τὸν κόσμο μας καὶ τοὺς Μαθητές, μὲ τοὺς ὁποίους συναντιόταν αὐτὲς τὶς σαράντα ἡμέρες μετὰ τὴν Ἀνάστασή Του καὶ τοὺς μιλοῦσε γιὰ τὴν Ἐκκλησία, καὶ ἀνελήφθη στὸν οὐρανὸ μέσα σὲ μία νεφέλη φωτός. Τὸν ρόλο Του πάνω στὴν Γῆ θὰ συνέχιζε πλέον ἡ νεοσύστατη Ἐκκλησία ποὺ θὰ ἐδημιουργεῖτο δέκα μέρες ἀργότερα, κατὰ τὴν Πεντηκοστή. Στὸν δυτικὸ πίνακα βλέπουμε γιὰ ἄλλη μιὰ φορὰ ἕναν μεγάλο καλλιτέχνη τῆς Ἀναγέννησης νὰ προσπαθῆ νὰ μᾶς ἐντυπωσιάση μὲ τὴν τεχνική του, φτιάχνοντας μιὰν ἄκρως κοσμικὴ καὶ προοπτικὴ σύνθεση ὅπου ἐμεῖς ὡς ἁπλοῖ ἄνθρωποι θωροῦμε πρὸς τὰ πάνω τὸν Χριστὸ νὰ πετᾶ πρὸς τὸν οὐρανὸ ποὺ ἀνοίγει, χωρὶς νὰ βλέπουμε κὰν τὸ πρόσωπό Του. Τριγύρω μικρὰ χαριτωμένα στρουμπουλὰ ἀγγελούδια - μᾶλλον ἀρχαιοελληνικοὶ ἐρωτιδεῖς - φτεροκοποῦν. Στὴν βάση κόσμος πολὺς ποὺ γιὰ ἀκόμη μιὰ φορὰ ζωγραφίζεται γονατιστὸς μὲ τὶς τόσο προσφιλεῖς καθολικὲς δραματικὲς χειρονομίες θαυμασμοῦ καὶ "δέους".
.
.
Πρὶν σχολιάσω τὴν ὀρθόδοξη εἰκόνα νὰ πῶ ἁπλᾶ πὼς καὶ ἡ δυτικὴ εἶναι πανέμορφη καὶ ὁπωσδήποτε ἕνα εἰκαστικὸ ἀριστούργημα. Κανεὶς δὲν τὸ ἀρνεῖται αὐτό. Δὲν βγάζει ὅμως οὔτε γιὰ μιὰ στιγμὴ αὐτὰ τὰ συναισθήματα κατάνυξης ποὺ ὀφείλει νὰ δημιουργεῖ μιὰ εἰκόνα. Δὲν θὰ μποροῦσες πχ νὰ προσευχηθῆς κοιτῶντας την, πρᾶγμα φυσικὸ μιὰς καὶ δὲν εἶναι εἰκόνα. Ἐπίσης εἶναι ἕνα ἔργο μὴ πιστὸ στὰ Εὐαγγέλια ποὺ περιγράφουν τὴν σκηνὴ τῆς Ἀναλήψεως (ἐν ἀντιθέσει μὲ τὸ βυζαντινὸ ἔργο) κἄτι πολὺ περίεργο μιὰς καὶ τὰ περισσότερα ἔργα θρησκευτικοῦ χαρακτῆρος τῆς Ἀναγέννησης ἦσαν παραγγελίες τῆς Καθολικῆς Ἐκκλησίας γιὰ τὰ ἐσωτερικὰ ναῶν. Παρ' ὅλα αὐτά, περισσότερο ἐνδιαφέρει ὁ ἐντυπωσιασμὸς κὶ ὁ θεατρινισμὸς παρὰ ἡ ἀπεικόνιση τῆς ἀλήθειας. Δυστυχῶς αὐτὴ εἶναι ἡ κοσμικὴ Δύση ποὺ μὲ τόση προσήλωση μιμούμαστε ὡς Ἑλλάδα τὰ τελευταῖα διακόσια ἔτη.....
Ἡ βυζαντινὴ Ἀνάληψις εἶναι κατ' ἀρχὰς ἀνθρωποκεντρική. Βλέπουμε δηλαδὴ πὼς τὸ μεγαλύτερο κομμάτι της εἶναι τὸ κάτω, ἡ γῆ, ὅπου εἰκονίζονται οἱ Ἀπόστολοι, ἐνῶ ὁ Χριστὸς μέσα στὴν δόξα καταλαμβάνει ἕνα μικρὸτερο μέρος στὸ ἄνω μέρος τοῦ ἔργου. Ἀκριβῶς τὸ ἀντίθετο συμβαίνει στὸν δυτικὸ πίνακα. Ὁ ὀρθόδοξος ἁγιογράφος κάνει ἕνα τέτοιο καταμερισμὸ ὄχι αὐθαίρετα μὰ στηριζόμενος στὶς Γραφές. Ἐκεῖ περισσότερο χῶρο καταλαμβάνουν αὐτὰ ποὺ ἔγιναν ἐπὶ γῆς, ἡ ὁμιλία δηλαδὴ τοῦ Ἰησοῦ στοὺς Μαθητὲς γιὰ τὴν Ἐκκλησία καὶ τὴν ἀποστολή τους, παρὰ γιὰ τὴν Ἀνάληψη καθ' ἑαυτή. Ἔτσι ὁ ἁγιογράφος ἱστορεῖ ἀνάλογα - ὅπως καὶ μὲ τὴν στιγμὴ τῆς Ἀνάστασης ἡ ὁποία ἔγινε ξημερώματα, κανεὶς δὲν τὴν εἶδε ὁπότε δὲν ἁγιογραφεῖται στὴν Ὀρθοδοξία καὶ προτιμᾶται ἡ σκηνὴ τῆς Εἰς Ἅδου Καθόδου.
.
Ὁ ἁγιογράφος ἐπίσης σέβεται τὸ Εὐαγγέλιο ποὺ ἀναφέρει πὼς ἡ Ἀνάληψις ἔγινε στὸ Ὄρος τῶν Ἐλαιῶν κὶ ἔτσι δημιουργεῖ ἕνα τοπίο ὀρεινό, βραχῶδες καὶ γεμᾶτο ἐλιές. Ὁ Ἰησοῦς ἐμφανίζεται καθίμενος πάνω στὰ σύννεφα ἢ καὶ σὲ ἕνα οὐράνιο τόξο, πάλλευκα ἐνδεδυμένος. Μὲ τὸ ἕνα χέρι εὐλογεῖ καὶ τὸ ἄλλο κρατᾶ πάντοτε τὸ εἰλητάριο (πάπυρο), σημάδι τοῦ Διδασκάλου. Ὑπάρχουν δύο ἄγγελοι γύρῳ Του καὶ ἄλλοι δύο στὴν Γῆ, πίσω ἀπὸ τοῦς Μαθητὲς καὶ τὴν Παναγία, ἐπιβεβαιώνοντας πὼς ὁ Κύριος θὰ ἐπανέλθη στὴν Γῆ κατὰ τὴν Δευτέρα Παρουσία ἀκριβῶς μὲ τὸν ἴδιο τρόπο ποὺ τώρα ὁδεύει πρὸς τοὺς οὐρανούς. Παροῦσα ἐπίσης εἶναι καὶ ἡ Θεοτόκος, καὶ μάλιστα σὲ κεντρικὸ σημεῖο, παρ' ὅλο ποὺ σύμφωνα μὲ τὰ Εὐαγγέλια δὲν εὐρίσκετο ἐκεῖ τὴν στιγμὴ τῆς Ἀναλήψεως. Εἶναι τοποθετημένη σοφά, ἀκριβῶς κάτω ἀπὸ τὸν Υἱόν της, δημιουργῶντας τὸν ἄξονα τῆς σύνθεσης. "Ἡ κάθετη γραμμὴ ποὺ ἑνώνει τὸ κεφάλι τοῦ Σωτῆρος μὲ ἐκεῖνο τῆς Θεοτόκου μοιράζει τὸ σύνολο ἀκριβῶς σὲ δύο ὅμοια μέρη, διασταυρώνεται μὲ τὴν ὁριζόντια γραμμὴ καὶ σχηματίζει ἕνα τέλειο σταυρό." (Π. Εὐδοκίμωφ) Εἶναι ὄρθια, εὐθυτενὴς καὶ ἀλύγιστη, συμβολίζοντας τὰ ἀμετάβλητα δόγματα τῆς Ἐκκλησίας, σὲ ἀντίθεση μὲ τὶς μορφὲς τῶν Μαθητῶν γύρῳ της ποὺ ἔχουν κίνηση καὶ κοιτοῦν καὶ δείχνουν πρὸς τὰ πάνω.
Περιττὸ φυσικὰ νὰ ποῦμε πὼς ὅλα αὐτὰ τὰ θεολογικὰ καὶ συμβολικὰ νοήματα εἶναι ἐντελῶς ἀπόντα ἀπὸ τὴν Δυτικὴ κοσμικὴ ἀπεικόνηση....
Ἡ Ἁγία Πεντηκοστή
.
Τελειώνω αὐτὴ τὴν ἀτελῆ περιγραφὴ μὲ τὴν εἰκόνα τῆς σημερινῆς ἑορτῆς τῆς Πεντηκοστῆς. Καὶ μόνο ποὺ δὲν βρῆκα κἄποια σοβαρὴ δυτικὴ ἀπεικόνιση μεγάλου ζωγράφου τῶν τελευταίων αἰώνων, λέει πολλά.... Καὶ νὰ σκεφτῆ κανεὶς πὼς ὑπάρχει στὴν Δύση ὁλόκληρη αἱρετικὴ παραφυάδα τῶν - ἐπίσης αἱρετικῶν - Διαμαρτυρομένων, ἡ "Ἐκκλησία" τῆς Πεντηκοστῆς.... Τὰ ὕστερα τοῦ κόσμου!
Προτοῦ περιγράψω τὴν παρακάτω ἀριστουργηματικὴ Ὀρθόδοξη εἰκόνα τοῦ κορυφαίου ἕλληνος ἁγιογράφου Θεοφάνου τοῦ Κρητός (16ος αἰών.) θὰ ἤθελα νὰ ἐπισημάνω πὼς ἡ παρόμοια ἐκπληκτικὴ εἰκόνα ποὺ ὑπάρχει ἀκριβῶς πάνω μας δὲν εἶναι ὀρθόδοξη ἀλλὰ Καθολικὴ Δυτική. Ναί, ὑπῆρξε μιὰ ἐποχὴ στὴν πρώϊμην Ἀναγέννηση ὅπου οἱ Ἰταλοὶ καλλιτέχνες ἦσαν ἀκόμη ἐπηρρεασμένοι ἀπὸ τὴν Ὀρθόδοξη Ἀνατολὴ καὶ τὴν Σχολὴ τῆς Κωνσταντινουπόλεως. Ἡ Δύση τότε μόλις ἔβγαινε ἀπ' τὸν σκοτεινὸ Γοτθικὸ Μεσαίωνά της καὶ καλλιτέχνες ὅπως ὁ συγκεκριμένος ἀπαράμιλλος Ντούτσιο (Duccio) χρησιμοποιοῦσαν τεχνικὲς ἀμιγῶς ἑλληνικές (χρύσωμα, φωτοστέφανα, μονοδιάστατη ζωγραφική, βυζαντινὰ πλασίματα) στὶς καθολικὲς εἰκόνες τους. Γεγονὸς ἀδιαμφισβήτητο εἶναι πὼς ὅλη ἡ Δυτικὴ Ἀναγέννηση ποὺ θαυμάζουμε δὲν στηρίχθηκε ἁπλᾶ στὰ ἀρχαιοελληνικὰ πρότυπα ποὺ ἀντέγραψε ἀλλὰ καὶ στοὺς τότε Ἕλληνες, καὶ πὼς χρειάστηκε νὰ "θυσιαστῆ" καὶ νὰ πέση ἡ Πόλις γιὰ νὰ πᾶνε οἱ τότε προηγμένοι Ἕλληνες στὴν Βενετία καὶ νὰ δώσουν τὰ φῶτα τους στοὺς μεσαιωνικοὺς Ἰταλούς, ξεκινῶντας αὐτοὶ οὐσιαστικὰ τὴν Ἀναγέννηση!
Μακρυὰ λοιπὸν ἀπὸ τραγικὰ κοσμικὲς Δυτικὲς σκηνὲς τοῦ παρόντος, ὅπου ἄλαλοι ἄνθρωποι μὲ μέλη νὰ στριφογυρίζουν δῆθεν ἀπ' τὴν ἔκπληξη παίρνουν χορευτικὲς πόζες μπροστὰ στὴν κάθοδο τοῦ Ἁγίου Πνεύματος, ἡ αὐθεντικὴ εἰκόνα τῆς Πεντηκοστῆς ὄχι ἁπλῶς ἀναπαριστᾶ τὸ κείμενο τῶν Πράξεων μὰ "συγκρίνει ὅλα τὰ κείμενα τῶν Γραφῶν καὶ χαράσσει μιὰ ἀπέραντη προοπτικὴ ποὺ ὑπερβαίνει ἕνα τμῆμα ἱστορίας γιὰ νὰ ἐκφράση τὸν ἐσωτερικὸ λόγο τῶν γεγονότων" (Π. Εὐδοκίμωφ)
Οἱ δώδεκα Ἀπόστολοι κάθονται κυκλικὰ στὸ "ὑπερῶον" ὅπου βρίσκονταν μετὰ τὴν Ἀνάληψη τοῦ Κυρίου. Στὴν κορυφὴ ἡ θέση εἶναι κενή. Πρόκειται γιὰ τὸ κάθισμα τοῦ Χριστοῦ, τῆς Κεφαλῆς τῆς Ἐκκλησίας. Οἱ δύο Ἀπόστολοι ποὺ ἐμφανίζονται στὴν κορυφὴ εἶναι φυσικὰ οἱ πρωτοκορυφαῖοι Πέτρος καὶ Παῦλος - ὁ Παῦλος εἶχε μόλις "μεταστραφῆ" στὸν Χριστιανισμό, μέχρι καὶ πρὶν λίγες μέρες κυνηγοῦσε τοὺς πιστοὺς καὶ τοὺς κατέδιδε, στὴν εἰκόνα τῆς Ἀναλήψεως πχ καὶ σὲ πολλὲς ἄλλες τοποθετεῖται "χαριστικῶς" ἀντικαθιστῶντας τὸν προδότη Ἰούδα, γιὰ νὰ παραμείνη ὁ ἀριθμὸς τῶν Ἀποστόλων 12 (ἐγὼ δὲν συμφωνῶ μὲ αὐτὸ ἀλλὰ εἶναι θέμα κάποιου ἄλλου πόστ!) Στὸ ὑπερῶον ἐξάλλου ἐκείνη τὴν μέρα βρίσκονταν σύμφωνα μὲ τὸ Εὐαγγέλιο 120 μαθητὲς καὶ ἀκόλουθοι ποὺ ἔλαβαν ὅλοι τὰ χαρίσματα τοῦ Ἁγίου Πνεύματος.
Στὸ πάνω μέρος παριστᾶται ὁ οὐρανός κυκλικά, ἀπ' ὅπου δύο δέσμες ἀπὸ ἕξι ἀκτῖνες ἡ κάθε μία ἐκπέμπονται καὶ κατεβαίνουν πάνω στὰ κεφάλια τῶν Ἀποστόλων. Πρόκειται γιὰ τὴν ἐπιφοίτηση, τὸ Ἅγιον Πνεῦμα ποὺ μὲ αὐτὲς τὶς πύρινες γλῶσσες τοὺς καθιστᾶ πανσόφους. Στὸ κάτω μέρος παριστᾶται μέσα στὸ σκοτάδι ἕνας γέρος. Εἶναι ὁ Κόσμος. Κρατᾶ στὰ χέρια του ἕνα σεντόνι μέσα στὸ ὁποῖο φαίνονται δώδεκα εἰλητάρια, "χαρτιὰ τυλιγμένα ποὺ παριστοῦν τοὺς δώδεκα κύκλους ὁποὺ ἐκληρώθη ἡ Οἰκουμένη νὰ κηρυχθῆ ὁ λόγος τοῦ Θεοῦ ἀπὸ τοὺς Ἀποστόλους" (Φώτης Κόντογλου) Δηλώνουν καὶ τοὺς Δώδεκα Ἀποστόλους ποὺ φέρνουν στὸν κόσμο τὸ ἀληθινὸ φῶς. Ὁ Χρόνος κάθεται σὲ ἕνα μέρος σκοτεινὸ συμβολίζοντας τὴν Οἰκουμένη ποὺ πρὶν τὸν Χριστὸ ἦταν χωρὶς τὴν ἀληθινὴ πίστη στὸ σκοτάδι. Τὸ κόκκινό του ἔνδυμα συμβολίζει τὶς αἱματηρὲς θυσίες τοῦ Σατανᾶ, ἐνῶ τὸ βασιλικό του στέμμα τὴν ἁμαρτία ποὺ βασίλευε παντοῦ στὸν κόσμο πρὶν τὴν ἔλευση τοῦ Σωτῆρος. Ἡ ὅλη εἰκόνα δηλαδὴ εἶναι καὶ μιὰ μεγάλη ἀντίθεση μεταξὺ τοῦ πάνω κόσμου τοῦ φωτὸς καὶ τοῦ Ἁγίου Πνεύματος καὶ τοῦ κάτω κόσμου τῆς ἁμαρτίας καὶ τῆς ἀπουσίας τῆς ἀληθινῆς γνώσης.
Αὐτὰ ἐν συντομίᾳ. Ἐλπίζω νὰ μὴν σᾶς κούρασα, ὅσους ἀπὸ σᾶς διαβάσατε ὅλο αὐτὸ τὸ κατεβατὸ ἀνήμερα τῶν ἐκλογῶν καὶ τοῦ μίνι καύσωνος. Εὐχαριστῶ καὶ παρακαλῶ νὰ θυμᾶστε πὼς ἔγραψα ὡς ἁγιογράφος βασιζόμενος στὶς ἐκκλησιαστικὲς πηγές. Τὸ ξέρω πὼς στὴν σημερινὴ Ἑλλάδα ὅλα αὐτὰ μπορεῖ νὰ ἀκούγονται κἄπως "μακρινὰ" καὶ "περίεργα", οὔτε σᾶς ζητῶ φυσικὰ νὰ τὰ υἱοθετήσετε. Ὁπότε δὲν χρειάζεται νὰ προσπαθήσετε νὰ μὲ πείσετε γιὰ τὸ πόσο "ἐκτὸς πραγματικότητος" βρίσκομαι. Ἀφῆστε με, ἐδῶ μοῦ ἀρέσει ἐμένα!
.
.JPG)
.JPG)
.
.jpg)
.jpg)
